Оқи отырыңыз

Тілекке еңбек тірек болмаса, ойға омалып қырдан аса алмайсың.

Автор: Бауыржан Момышұлы

— Редактор бағаны —

Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында
Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында

Автор: Ербол Жұмабайұлы

Статус: Massaget.kz порталының Бас редакторы

Материал жіберу

— Үздік әуендер —

Нұржан Тәжікенов - "Сағыныш"
Роза Рымбаева - Алтын сағым
"Тұран" тобы - Kara jorga - people's songм
"Тұран" тобы - The swan - N. Tilendiev
"Тұран" тобы - Kaiys's weeping - poems by S. Kudaiberdiev (the epic of 'Layla and Majnun')
"Тұран" тобы - Zharapazan - people's song - poems by S. Medeubek
Бас бет / Лайфстайл / Мәдениет / Тұлға / Бүгін - Мұқағалидың туған күні емес

Бүгін - Мұқағалидың туған күні емес

Бүгін - Мұқағалидың туған күні емес

Бүгін қазақтың ақиық ақыны, қазақ поэзиясының алатаудай алыбы Мұқағали Мақатаевтың туған күні дейді. Мұқағалиға дейінгі қазақ жазба поэзиясын Абай, Қасым, Мағжан, Мұқағали дәуірі деп бөлсе де, Абайдан кейінгі жазба поэзияның құлашты кеңістігін, тамырлы тәбиғатын, ғажап шыңын даусыз Мұқағали қалыптастырды дегенге ешкім күмән келтірмес.

Мұқағали ақынның өмірге келген күні - осызаман қазақ поэзиясының өмір есігін ашқан күні іспетті. Себебі, одан кейінгі бүкіл алаш баласы жатқа оқитын, бүкіл алаш баласының өмірі мен тағдырына сіңіп кеткен ғұмырлы поэзия әлі туыла қойған жоқ секілді.

Ақынның туған күні - қазақ поэзиясының үлкен мерекесінің біріне айналып үлгерді. Бұл күн жайлы қазақ елі ғана емес, алаш баласының аяғы жеткен жердің бәрінде той. 9-ақпан келерден бұрын бүкіл қазақ даласы әбігерге түседі. Бұл да болса ақиық ақынға деген үлкен құрметтің белгісі екені даусыз. 

Жары - Лашынмен бірге

Дегенмен, қазақ поэзиясының ұлы тұлғасының туған күнін шатыстырып жүргеніміз (қанша жерден айтылып, жазылып жүрсе де) - біз үшін үлкен сын емес пе?! Бір әшейін жеке ойымыздың түйткілі, сезімі ретінде айтсақ, Мұқағали ақынның туған күні өз мінезі секілді қаһарлы қыстың соңғы сәтіндей, наурыздың жайма-шуақ күніндей, алда келе жатқан жазғытұрым мен жаздың жылы лебіндей сезіледі. Шынында да ұлы ақынның туған күні наурыз айында екен. Бұл жөнінде ақынның аяулы анасы былай дейді:

“Мұқағалиым 1931 жылы наурыз айының 8-жұлдызында дүниеге келген. Жаңылысуым мүмкін емес. Себебі, балам мынау фәнидің есігін ашқаннан біраз уақыт кейін Наурыз тойы болады”. (“Мұқағали наурыз айында туған” атты сұхбаттан)

Ал белгілі ақын, Мұқағали өлеңдерінің төрт томдығын құрастырған Оразақын Асқарұлы “Құжат бойынша Мұқағали 9 ақпанда дүниеге келген. Бұл куәлікті ақын ес білген кезде сол кездегі сайлау науқанына байланысты өзі жаздырып алған” дейді.

Ақынның жары Лашын апамыз Ерсайын Нарымбаевпен болған сұхбатында “Мұқағалидың анасы ұлын Наурыз мейрамынан бір жеті бұрын туған дейді (ескіше жыл санауы бойынша есептесек 1931 жылдың алғашқы наурыз күні осы күнге тиянақтайтын секілді). Өзі де наурызда тудым дейтін. Бірақ, құжатта ақпан айы деп кеткен. Өлеңінде де айтады ғой, наурызда тудым деп” дейді. Міне, Мұқағали ғалымдар зерттеп, тарихшылар сараптайтындай сонау өткен ғасырларда емес, күні кеше ғана өткен жиырмасыншы ғасырда туылды емес пе?! Бұл жайлы басқа емес, ақынның туған анасы, сүйікті жары айтып, өз өлеңі айғақтап тұр. Демек, біздің ұлы ақынның туған күнін көзіміз жете тұра 9 ақпанда тойлайтынымызға не жорық?...

Алдағы 8 наурыз аналар мерекесімен қоса Мұқағали Мақатаевтың туған күнін бірге тойлайтын боламыз. Және Мұқағали ақынның аяулы аналар жайындағы және махаббат жырларын ұсынамыз. 

Автор: Алшын Матай

Сурет: alashainasy.kz

2859 0
Рейтинг: +8

Дайындаған: Қайсар Қауымбек
Қосылған күні: 09 ақпан 2013, 05:07
Пікірлер
+0
09 ақпан 2013, 08:03

Білмейм мен үшін Мұқағали атамның туған күні 9- ақпан.

+0
09 ақпан 2013, 09:52

ол оның ПиАры болып қала берсін)

+0
09 ақпан 2013, 10:58

Тойлай берейік, екі рет болса екі рет, он рет болса - он,,, Өзі таңдаған екен ғой, сосын бізге - "Болашаққа арыз" жазды...

+0
09 ақпан 2013, 11:21

"Бардан қашпай, жоқты іздейік", – деуші еді Оразақын ата.

+0
09 ақпан 2013, 12:22

меніңше де тоғызыншы ақпанды қалдыра берген дұрыс, мұнымен оған деген көзқарас, оған деген құрмет өзгермейді...

+0
09 ақпан 2013, 12:28

Қала бергені жөн ғой. дегенмен, шынайы туған күнді біле жүрген дұрыс. себебі, Мұқағали туралы зерттеу тарихтан-тарихқа жалғаса беретін ғылым. күні ертең-ақ оның нақты жасын күнмен, сағатпен өлшейтін ұрпақтар келеді. бұл ғылым үшін маңызы бар нәрсе. әр өлең қандай кезде, қандай сәтте жазылды деген сияқты. ал екіншіден, ақынның анасының алатаудай ақынды тоғыз ай толғатып өмірге әкелген күні наурыз. 9-ақпанды туған күн деп емес, ақынды еске алу күні, Мұқағали күні етіп қалдырған дұрыс-ау. кей ақындарымыз өлең арнап, бүгін Мұқағали өмірге келіпті, Мұқағали өмір есігін ашқан күн деп қадыр тұтып, қастерлеп жатады. ендеше ол 9-ақпан емес қой.

+0
09 ақпан 2013, 12:42

Анасының айтуына сенуіміз керек. Неге дұрысын қабылдауға шамамыз жетпейді?

+0
09 ақпан 2013, 14:15

Осы тоғызыншы ақпанды жылда кәдімгідей ел күтеді. Елдің есінде осылай сақталады.

+0
09 ақпан 2013, 14:56

МҰҚАҒАЛИ МАҚАТАЕВ әлемі- Планета, Жер, Адам болмысы, Тыныштық, Сенім ахлағы...

+0
09 ақпан 2013, 21:28

бұндағы автордың Нарыз
мейрамының Қазақтың ол кезде қай уақытта өткізетінін ескермеген сияқты. ескіше жыл санауыбойынша Наурыз айы осы кезге тура келеді Қазақтар науырыз айының 7- күнінен бастап науырз көже жасап отрған, біздің ауылдарда осы күнге дейін осылай өтеді, осы айдың 15нің ары бері жағында Наурызды өткізеді. меніңше ақынның анасың айтқаны бойыншада ақынның туған күні бүгінге тура келеді. жаңаша жыл санау мен ескі жыл санаудың айырмасын білмей айлар атауын ауысттрамыз деп енді ақынымыздың тулған күнінде шатастырамызба? бірер мақала жазбас бұрын мән жәйін зеріттеп барып жазбайма!

+0
10 ақпан 2013, 01:15

ұлы адамды осынша қорлап не көрінді бір ғасыр откенді тас ғасырдағыдай етіп болжағандарына жол болсын. тарихта, әдебиеттте қалай деп тұр солай қала берсін тарихты бұрмалай беруге болмайды :x

+0
11 ақпан 2013, 15:21

9-na atap otilgen tugan kunin toilap kaittyk koi :P

+0
12 ақпан 2013, 00:52

Мұқағалидың наурыз айында туғаны белгілі. Тұрдыбек Құрметханның айтқаны бойынша есептесеңіз де наурыз айының алғашқы күндеріне тура келеді. дегенмен 9-ақпанның сол қалпы қалғаны да дұрыс. ал ақынның шынайы туған күнін біліп алған да жөн. Ақынның туған жерінде мектептер арасында 7-8 наурыз күндері еске алу кештері өтеді екен. ал республикалық деңгейде 9-ақпан деп, сол күндері мерекелік шаралар өткізіп жүрміз. Оның үстіне ұлы ақынның туған күнін тойлау емес, Еске алу дегеніміз дұрыс сияқты.

+0
12 ақпан 2013, 08:44

Алшын МАТАЙ мұнда ақынды қорлап отырған жоқ қой, жандарым-ау. меніңше өте орынды пікір. ол 9-ақпанды қалдырайық деп те отырған жоқ. тек шынайы туған күнді біле жүрсін дегені. мен шынында білмейді екем. енді біліп жүретін болдым. Бір досым бар еді туған күні екі түрлі. жылына екі рет телефон шаламыз құттықтап. :)

Пікір білдіру:

Пікір қалдыру үшін тіркеліңіз немесе сайтқа кіріңіз.

Әлеуметтік желі арқылы кіру:

Соңғы аудармалар

EXO - Lucky One [kaz_sub]
EXO - Lucky One [kaz_sub]

Оңтүстік кореялық әйгілі бойз-бэнд EXO тобы бүгінде дәурені жүріп, дүркіреп тұрған топ болып отыр. Жігіттер тобы тек Оңтүстік Кореяда ғана емес, Азияда танымал. Қазақстанда да EXO тобының жанкүйерлері жетерлік. Басында он екі қатысушыдан құралғанымен, бүгінде топта он өнерпаз өнер көрсетеді. Әр қатысушы жан-жақты, талантты. Біз бұған дейін аталған топтың бірнеше бейнебаянын қазақшаға аударған едік. Назарларыңызға топтың "Lucky One" туындысын қазақша субтитрмен ұсынамыз. Аударған: Жарылқасын Мырза Тайминг,...

IU - The shower [kaz_sub]
IU - The shower [kaz_sub]

Ли Чжи Ын – оңтүстік кореялық 23 жасар әнші қыз. Оның сахналық есімі «I and You» (мен және сен) әуен арқылы бір бүтін бола аламыз дегенді білдіреді....

Күн ұрпақтары/ Сошедшие с солнца / Descendants of the Sun [kaz_sub]
Күн ұрпақтары/ Сошедшие с солнца / Descendants of the Sun [kaz_sub]

Ел: Оңтүстік Корея  Жанр: романтика, медицина, драма, комедия, боевик  Жыл: 2016  Режиссер: Ли Ын Бок Басты рөлдерде: Чжин Гу, Сон Хе Ге, Сон Джун...