Оқи отырыңыз

Биікке көтерілгісі келетін адам баспалдақ жасап шығады.

Автор: Жапон мақалы

— Редактор бағаны —

Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында
Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында

Автор: Ербол Жұмабайұлы

Статус: Massaget.kz порталының Бас редакторы

Материал жіберу БЛОГ ЖАЗУ

— Үздік әуендер —

Нұржан Тәжікенов - "Сағыныш"
Роза Рымбаева - Алтын сағым
"Тұран" тобы - Kara jorga - people's songм
"Тұран" тобы - The swan - N. Tilendiev
"Тұран" тобы - Kaiys's weeping - poems by S. Kudaiberdiev (the epic of 'Layla and Majnun')
"Тұран" тобы - Zharapazan - people's song - poems by S. Medeubek
Бас бет / Лайфстайл / Білім / Гуманитарлық ғылымдар / Тарих / Хронология / Сирек кездесетін кітаптар мұражайы. 7-бөлім

Сирек кездесетін кітаптар мұражайы. 7-бөлім

Сирек кездесетін кітаптар мұражайы. 7-бөлім

1-бөлім

2-бөлім

3-бөлім

4-бөлім

5-бөлім

6-бөлім

Сирек кітаптар мұражайына саяхатымызды жалғастырамыз. Өткен жазбада Латын графикасындағы қазақ кітаптары көрмесін туралы әңгіме бастаған болатынбыз. Бүгін сол көрмедегі жәдігерлермен таныстыра түсеміз.

Бұған дейін айтқанымыздай, бұл жерде сақтаулы кітаптар Ахмет Байтұрсынұлының 1927 жылы жасаған емлесі бойынша жазылған. Айта кетелік, бұл графиканы қазақтар 1927-1945 жылдар аралығында қолданған.

Қазақ тілі мен мен грамматикасына арналған витринада С.Аманжоловтың 1940 жылы жарық көрген "Қазақ тілі ғылымы синтаксисінің қысқа курсы" кітабы, М.Әуезұлының 1930 жылы жарық көрген "Жеткіншек. Ересек жастар мектебіне арналған оқу құралы" 2 жылдық негізгі оқу кітабы, С.Жиенбайдың 1936 жылы жарық көрген орта мектептің 5 класына арналған "Грамматика талдауыш" кітабы, 1940 жылы шыққан Е.Смайловтың "Әдебиет теориясы мәселелері" кітабы, 1939 жылы басылған "Қазақ тілінің грамматикасы" кітабының 2 бөлімі, ересектер мектебі үшін жазылып 1938 жылы жарық көрген М.Балақаевтың "Қазақ тілінің грамматикасы" кітабы орналастырылған. Айта кетелік, бұл латын графикасымен жазылған еңбектердің барлығы Алматыда басылған:

ва

ва

Келесі витринада Түркістан - Сібір темір жолының 10 жылдығына арналып 1940 жылы Алматыда басылып шыққан "Түркісіб" атты кітап орналасқан:

чсм

ыв

Ары қарай қазақ-кеңес жазушыларының еңбектері қойылған. Сәкен Сейфуллиннің "Социалстаны", Тайыр Жароковтың "Отандастары", Ілияс Жансүгіровтың "Жолдастары", Ғабдол Слановтың "Арман ағысы" поэмасы, Әбу Сәрсенбаевтың "Анты" қойылған:

ва

ва

вава

ва

Нұрпейіс Байғаниннің "Ақын шабыты" еңбегі:

ап

С.Аманжолов құрастырған "Жұмбақтар" жинағы. Кітап Алматыда 1940 жылы басылып шыққан:

ва

выа

Александр Сергеевич Пушкиннің "Хан Салтан туралы ертегісі". Кітап 1940 жылы Алматыда шыққан:

па

Пушкинінң "Таңдамалы өлеңдер" (1935) жинағы және "Кавказ тұтқыны, Сығандар" (1933) еңбегі:

ва

Пушкиннің қазақ тіліне аударылған басқа еңбектері (1936-1938 жыл):

ап

Лермонтовтың 1937 жылы Алматыда басылған "Біздің заманымыздың геройы" туындысы және Шевченконың еңбектерінің жинағы (Алматы, 1937):

ыва

Лермонтовтың поэмалары мен өлеңдерінің жинағы, 1939 жыл:

пр

Қазақтың мақалдары мен мәтелдері жинағы Алмтыда 1935 жылы басылған:

ыв

а

Максим Горькийдің "Әдебиет туралы" және "Ана" (1940) еңбектері:

па

Гогольдің "Өлі жандары" (1932) мен "Шинелі" (1937):

ва

Достоевскийдің "Бейшаралар", Фадеевтың "Тас талқан", Паустовскийдің "Қарабауыр" еңбектері:

а

Шуховтың "Өшпенділігі" және Чеховтың шығармалар жинағы (Алматы, 1937):

ыва

Келесі витринада қазақ тіліне аударылған Гейненің "Германия" еңбегі (аударған Ә.Тәжібаев, Алматы, 1938), Жюль Вернның "Сырлы арал" (аударған М.Дәулетбай, Алматы, 1936) және Даниэль Дэфоның "Робинзон Крузоның өмірі және оның басынан кешірген таңғажайып оқиғалары" (аударған А.Құлбеков, Алматы, 1937) туындылары қойылған:

ап

ва

ва

Көрменің соңғы витриналарында оқушыларды оқытуға арналған мектептерде қолданылған кітаптар қойылған.

cv

Всесвиятскийдің "Ботаника" кітабы:

про

"Минералогия және геология" (1936) оқулығы мен қазақ ғалымдарының мұнай туралы жазған "Непті" (1931) кітабы:

gh

Синитскийдің "Физикалық жағрафия" оқулығы (1934):

ва

"Химия" оқулықтары (1931, 1934):

df

Көріп отырғаныңыздай, екі кітапта "химия" сөзі екі түрлі жазылған. Бұл латын әліпбиінің енгізілу кезеңінде жазудың түрлі нұсқаларының болғандығының белгісі.

Құрметті оқырман, осымен сирек кездесетін кітаптар мұражайына сапарымыз аяқталды. Осы уақытқа дейін бізбен бірге болып, сирек кездесетін жәдігерлерді қызықтағаныңыз үшін алғыс айтамыз.

Болашақта назарларыңызға мұражайдың ғылыми қызметкері Тимур Талғатпен болған сұхбатты ұсынатын боламыз.

Дайындаған: Еркебұлан Қайрахан

сурет: ©Ерекбұлан Қайрахан

Ғылыми консультант: мұражайдың ғылыми қызметері Тимур Талғат

6475 1
Рейтинг: +0

Қосылған күні: 06 маусым 2013, 06:14
Пікірлер
+0
17 маусым 2013, 00:51

мээ алсам

Пікір білдіру:

Пікір қалдыру үшін тіркеліңіз немесе сайтқа кіріңіз.

Әлеуметтік желі арқылы кіру:

Ең қызықты блогтар

Димаш Құдайбергенов – қазіргі Қазақстан шоу-бизнесінің революционері
Димаш Құдайбергенов – қазіргі Қазақстан шоу-бизнесінің революционері

Димаш Құдайбергеновтың миллиардтар мекендеген аспан асты елінде бәрінен бәсі...

Енді не болмақ
Енді не болмақ

«Адал еңбек, ақ пейіл, мейірім жоқ – Осы болар таза ақыл өлді демек»- деген екен...

"Папаңнан" ұят болмасын...

Мен ұғынып болмаған тәрбие

Құлағыңды кесіп алайын ба?!
Құлағыңды кесіп алайын ба?!

Құлақ есту үшін бе әлде бастың пішінінің әдемілігі үшін бе?


Соңғы аудармалар

EXO – For Life [kaz_sub]
EXO – For Life [kaz_sub]

Оңтүстік кореялық-қытайлық бойз-бэнд EXO "For Lifе" бейнебаянымен қайта оралды. К-поперлер жақсы білетіндей, 2016 жылдың 5 қазанында S.M. Entertainment EXO-ның ізбасары EXO-CBX тобын таныстырды. "For Life" бейнебаянын Lvoe фансаб-тобы қазақша субтитрмен ұсынып отыр. Көрейік! 

JESSICA – Wonderland [kaz_sub]
JESSICA – Wonderland [kaz_sub]

Джессика Чон – корей-американ тегінен шыққан әнші, биші, актриса, модель. АҚШ-тың Калифорния штатында туған. Ағылшын, корей тілдерін жетік меңгерген. Girls’...

EXO - Lucky One [kaz_sub]
EXO - Lucky One [kaz_sub]

Оңтүстік кореялық әйгілі бойз-бэнд EXO тобы бүгінде дәурені жүріп, дүркіреп тұрған топ болып отыр. Жігіттер тобы тек Оңтүстік Кореяда ғана емес, Азияда...