Оқи отырыңыз

Адам өз нысанасын өзі таңдады ма, жебесін де өзі жасасын. 

Автор: Үнді даналығы

— Редактор бағаны —

Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында
Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында

Автор: Ербол Жұмабайұлы

Статус: Massaget.kz порталының Бас редакторы

Материал жіберу БЛОГ ЖАЗУ

— Үздік әуендер —

Нұржан Тәжікенов - "Сағыныш"
Роза Рымбаева - Алтын сағым
"Тұран" тобы - Kara jorga - people's songм
"Тұран" тобы - The swan - N. Tilendiev
"Тұран" тобы - Kaiys's weeping - poems by S. Kudaiberdiev (the epic of 'Layla and Majnun')
"Тұран" тобы - Zharapazan - people's song - poems by S. Medeubek
Бас бет / Лайфстайл / Білім / Гуманитарлық ғылымдар / Ноам Хомский: «Тіл де құлақ пен көз секілді дүниені танудың бір құралы»

Ноам Хомский: «Тіл де құлақ пен көз секілді дүниені танудың бір құралы»

Ноам Хомский: «Тіл де құлақ пен көз секілді дүниені танудың бір құралы»

Адамға тіл табиғаттан, яғни туылғаннан бастап берілген бе? Әлде коммуникацияның бір түрі ретінде келе пайда болды ма? Адам баласында "тілдің гені" бар ма? Осы турасында ең танымал лингвист, АҚШ-тағы Мит университетінің оқытушысы Ноам Хомскиий тілді өз алдына жеке пән ретінде қарастырып, өз алдына ғылыми тұрғыда зерттеу керек деп жар салды.

50 жыл бұрын ең таңдаулы философтар мен психологтер тіл туралы жаңсақ пікірге келген болатын. Олар тілді артикуляциялық аппараттың арқасында коммуникация үшін кездейсоқ пайда болған әдіс ретінде қарастырған. Басқаша айтқанда, адам қажеттілік үшін тілді ойлап тапқан деген. 50 жыл бұрынғы пікір осындай болатын.

"Бактериялар да сөйлесе ала ма?"

Бұның айқын көрінісін - Max Planck жоғары оқу орнының оқытушысы Ника Энфилдтің Science Magazine журналына берген сұхбатынан яки суреттерінен көреміз. Онда ол тілді мүлде жоққа шығарып, суретте тұрған бүлдіршіндердің жақсы қарым-қатынас ұстап тұрғанын алға тартады. Суреттің аты: "Синтаксиссіз коммуникация". Бұл идея көпшіліктің қызығушылығын тудырдырғаны айтпасақ та, белгілі.

"First Verbs" кітабының авторы Майкл Томаселло өзінің екі жастағы қызының сөйлеу мәдениеті когнитивтік лингвистиканың аппараттарының арқасында шықты дегенге бек сенімді. Және адам грамматикасын етістікке құрылған деген қорытынды шығарды.

Бұдан басқа да тілді жоққа шығаратын дәлелдер баршылық. Майкл Томаселло өзінің балалар жайлы кітабында лингвистикалық ережелердің жоқтығын айтады. Ол қарым-қатынас үшін қолданылатын әртүрлі символдар мен лингвистикалық конструкцияның реестрлері бар деп ойлайды. Аталған реестр элементтерді жинақтайды: сөз, идиома, сөйлем. Бұның бәрі басымдылық пен схематизацияның арқасында орындалады екен. Алайда, бұл жағдайда көп нәрсе түсініксіз болмақ. Түсініксіз, кіп-кішкентай бала "Қалайсың?" дегеннің " Жағдайың қалай?" деген сөз екенін қалай білмек?

Анығы, бар дүниені ескермей тұрып, тілдің генде бар екенін білу қиынға соғады. Ескерер болсақ, тіл де құлақ пен көз секілді дүниені танудың бір әдісі болса, онда қызықты жайттарға қанығарымыз анық.

Суреттер: theoryandpractice.ru 

2404 0
Рейтинг: +0

Дайындаған: Ла Лига
Қосылған күні: 10 сәуір 2012, 15:23
Пікірлер
+0
10 сәуір 2012, 23:03

Мынау бір сұмдық екен...

+0
11 сәуір 2012, 22:49

Бәрі де Алланың берген сыйы емес пе?!

Пікір білдіру:

Пікір қалдыру үшін тіркеліңіз немесе сайтқа кіріңіз.

Әлеуметтік желі арқылы кіру:

Соңғы аудармалар

Red Velvet - Rookie [kaz_sub]
Red Velvet - Rookie [kaz_sub]

Оңтүстік кореялық "Red Velvet" қыздар тобының жаңа жұмысын қабыл алыңыздар. 2014 жылы құрылған топ сәтті жұмыс істеп келеді. Аталған әнге түсірілген бейнебаян да ашық түске толы, көңілді. Бұл – топтың негізгі ұстанымы. 

EXO – For Life [kaz_sub]
EXO – For Life [kaz_sub]

Оңтүстік кореялық-қытайлық бойз-бэнд EXO "For Lifе" бейнебаянымен қайта оралды. К-поперлер жақсы білетіндей, 2016 жылдың 5 қазанында S.M. Entertainment EXO-ның ізбасары EXO-CBX тобын...

JESSICA – Wonderland [kaz_sub]
JESSICA – Wonderland [kaz_sub]

Джессика Чон – корей-американ тегінен шыққан әнші, биші, актриса, модель. АҚШ-тың Калифорния штатында туған. Ағылшын, корей тілдерін жетік меңгерген. Girls’...