Оқи отырыңыз

Тілекке еңбек тірек болмаса, ойға омалып қырдан аса алмайсың.

Автор: Бауыржан Момышұлы

— Редактор бағаны —

Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында
Байтұрсынұлы Нобель сыйлығы жайында

Автор: Ербол Жұмабайұлы

Статус: Massaget.kz порталының Бас редакторы

Материал жіберу

— Үздік әуендер —

Нұржан Тәжікенов - "Сағыныш"
Роза Рымбаева - Алтын сағым
"Тұран" тобы - Kara jorga - people's songм
"Тұран" тобы - The swan - N. Tilendiev
"Тұран" тобы - Kaiys's weeping - poems by S. Kudaiberdiev (the epic of 'Layla and Majnun')
"Тұран" тобы - Zharapazan - people's song - poems by S. Medeubek
Бас бет / Арнайы жобалар / Бізге 1 жыл! / Мақпал Жүнісова: «Рэп айтатын жастар ән тарихын біліп алсын»

Мақпал Жүнісова: «Рэп айтатын жастар ән тарихын біліп алсын»

Мақпал Жүнісова: «Рэп айтатын жастар ән тарихын біліп алсын»

Әнші, Халық әртісі, Мемлекеттік сыйлықтың иегері Мақпал Жүнісова бізді жылы қабылдады. Емен-жарқын әңгімелесіп, бір жылдық туған күнімізбен құттықтауды да ұмытпады. Қазақтың ерке қызы Мақпал Жүнісованың жастарға айтары да бар, дәл осы себеппен алдарыңызға сұхбатты ұсынамыз...

- Бүгінгі мәдениетіміз туралы, қазақ эстрадасы жайлы толғанып көріңізші... 

- Жаман деп айтпаймын. Қазақ эстрадасы жақсы дамып жатыр. Оның ішінде аласы да бар, құласы да бар. Ақпарат тым көп. Телеарналардан неше түрлі сұмдықты көрген жастарымыз өзінше бір жаңалық жасағысы келеді. Мұны дұрыс деп айта алмаймын. Әр ұлттың өзінің туы, әнұраны, елтаңбасы болуы секілді, заңды түрде әр ұлттың өз мәдениеті болуы керек. Өзінің әні, өзінің киім үлгісі болуы керек деген секілді тұжырымды ұстануымыз керек. Ал бізде шет мемлекеттер өнерінен қалыспаймыз деп, қазақи тамаша әндерімізді сол бағытқа бұрмалап жатқан жастарымыз да бар. Олар қанша бұрмаласа да халық өзінің қалауын алатынын түсінуі керек. Мен жаңаруға түпкілікті қарсы адам емеспін, бірақ асыра сілтеп жіберуге еш болмайды. Мәселен, рэп айтып отырған жігіт қазақтың халқының музыкасы қандай болуы керектігін және тарихын біле ме? Әміре Қашаубаев, Күләш Байсейітова, Ғарифолла Құрманғалиев, тіпті ары Мәди, Тәттімбет, Құрманғазылардың өмірден өткенін біле ме? Міне, әңгіме қайда жатыр. Оны рэп айтқан жігітіміз білмейді де. Өйткені, бірде Роза Бағланова апамыздың еске алу кешіне залды толтыру үшін жастарды алып келіпті. Сонда жастарымыздың көбі орындығында шалқая жатып алып, телефонмен «Да не знаю, какой то день памяти что ли?» деп сөйлесіп отырғанын қалай түсінуге болады. Бұл өмірде болған оқиға. Біз мұнда мәдениет деп қазақ әнін әуелетіп жүрсек те, ертең мені де жастар осылай айтып отырмасына кім кепіл? Менің ғана емес, бәрінің де жүрегі ауырады бұл жәйтқа. Тарихтағы дүниелердің барлығы мұрағатта сақтаулы, ал неге олар насихатсыз жатыр? Неге оларды радиодан, теледидардан бермейді? Қазіргі жастарға «қазақтың нағыз әні осындай» деп неге үсті-үстіне беріп, құлаққа сіңірмейді? Бізге мәдениет саласында басқа идеология керек. Ал қуанатын дүниелеріміз де бар. Мақтанып айтатынымыз, біраз жас Шәмші Қалдаяқовтың, Әсет Бейсеуовтың, Әбілақат Есбаевтың, Нұрғиса Тілендиевтің әндерін өз репертуарына қосып жатыр. «Музарт», «Жігіттер» топтары бастаған жастар «Сағындырған әндер-ай» секілді ретро әндерінің фестивальдерінде жақсы көрініп жатады. Тойда, қырда, ойда болсын, біз осы әндерімізді қайта-қайта насихаттай беруіміз керек. Тойдың өзі ротация. Ол жерге де ән тыңдайтын қауым келеді. Барлық қазақ әні сол тойда болуы керек. Қазіргі тойларда да шетел әндері басым болып барады. Мәселен, мені Шымкентке тойға шақырса 3000 доллар аламын. Ал Киркоров келсе, 200 мың доллар ақшаны қағып кетеді. Мен сонда Киркоровтан кеммін бе? «Байдың асын байғұс қызғанады» деуші еді, мен қызғанып отырған жоқпын. Тек бұл жағдай қазақ әншілерінің намысына тиеді. Неге біз әлемдік аренаға шықпаймыз? Мұны мемлекет деңгейінде шешу керек деп ойлаймын.

- Отбасыңызда болған ауыр жағдай өнеріңізге зор нұқсанын келтіріп, өнерден кетіруі мүмкін бе еді?

- Мүмкін еді. Мен басында үйде отырып қалдым. Мұның бәрі де Алланың сынақтары шығар. Бірақ мен оны қазір түсінемін. Мені сондай қиын жағдайдан алып шыққан – халықтың тілеуі. Халық іздеді. Ал екіншіден, анам сабырға шақырып, ақыл айтты. Қызымды да өсіруім керек. Күш-жігерімді жинап, сахнаға қайта көтерілгенім де содан.

- Қазақ эстрадасы дегенде еске Роза, Мақпал деген есімдер келеді. Сіздіңше, бұл кұрметтің салмағы қандай?

- Жүгі ауыр. Атақ пен абыройды сақтау одан да ауыр. Ал әйел адамына өнер жолы тіпті де оңай соқпасын біліңіз. Пенде болсақ та, көп жағдайларда өзімізге тыйым салып отырамыз. Енді қаншалықты деңгейде азаматтығымызды сақтап жүргенімізді халық біледі...

- Қазақ мәдениетінде тұралау бар сияқты...

- Тұралап қалды деп айтуға болмас. Бірақ бір-ақ дүние айтайын. Жақында «Орда» тобының концерті өтіпті. Өзім бармасам да, қазаққа жат қылық жасап, шетел әнін айтып, кешігіп бастаған, тіпті сахнада жатып алған екен дегенді де естідім. Мұны ешқашан да дұрыс деп айта алмас едім. Ал қанша дегенмен де, халық әндері жақсы беталыс жасап жатыр. Қазақтың қоңыр әуені, домбырамен, қобызбен айтылатын әндері жақсы дамуда.

-  Домбыра неге брендке айналмай жатыр? Бренд болуына қандай жолдар ұсынатын едіңіз?

- Қыдырәлі Болмановтың жобасы жақсы шықты. Оларға басшылықтан үлкен қолдау жасап, шетелдерге гастрольдік сапар жасатуы керек. Насихаты әлем қалаларында жүргізілсе, домбырамыз неге брендке айналмасын? Жылына бір рет апарып екі күй ойнатқанымен ешқандай да бренд бола алмайды. Мәселен, Майкл Джексон қайтыс болғанда қазақтар неге жылап тұрды? Мадоннасы бар, байырғы «Битлз» тобы бар, олардың барлығы да дарындылар. Оларды өзінің мемлекеті брендке айналдыра білді. Ал біздің сол ұлттық дүниелеріміз домбыра, қазы, қымызды шетелдіктер үлкен қызығушылықпен зерттеп жатыр. Болашақта домбырамызды шетелдіктер алып қойса таңғалмаңыз. Францияға, Қытайға, Мароккоға барған кезімізде ол жақтың жұрты екі шектен қандай әсем дауыс шыққанын таңғалыспен тыңдаған кездері болды.

- Айтпақшы, сіздің айналаңызда «фонограммамен айтады» деген әңгіме көп айтылып жүр...

- Жақында Секен Тұрысбековтың шығармашылық концерті өтті. Қазақконцерт кіші зал болғандықтан жанды дауыста айтқымыз келді. Сонда аудиоға жазу кезінде ән бұзылады деген уайым болды. Фонограмма жазбағанбыз. Ал ескі нұсқасы тек 90 жылдардағы даусым. Сылтауратпай, таза айтып шығамын деп болар да болмай, сахнаға шыққаным сол, бірде дауыс қатты шығып, бірде домбыра даусы қатты шығып, кейде тіпті түк те естілмей қалса, ал кейде микрофон ысқырды. Аппарат дұрыс қойылмаған болып шықты. Музыкант дейміз ғой, міне осы мамандар бізде жоқтың қасы. Дауыс реттеушілердің біліксіздігі қазіргі проблема. Міне, осыдан кейін тіпті даусымыз сарнап тұрса да, фонограммамен айтуға тура келіп жүр. Ал баяғы 14 жыл бойы дәуірі жүрген «Азия дауысы» конкурсында Панаморев пен Ерғалиев сол 14 жыл бойы мамандарды Мәскеуден арнайы әкеліп жүрді. Сол материалдарды қазір көрсеңіз тіпті де керемет. Біз сол деңгейге әлі жетпедік, өкініштісі...

- Қазақ эстрадасын дамыту үшін түрлі шоу байқаулар жасау керек пе, қалай ойлайсыз?

- Мен шынымды айтсам, қазір теледидарды көп қарамаймын. Ешқандай да шетелдік әншіні тыңдамаймын. Бір білетінім, бізде шет елдерден қайталанып, хабарлар жасалып жатады. Біз халық саны жағынан кішкентай ғана мемлекетпіз. Сондықтан да біз Ресеймен теңесеміз деп айтпауымыз керек. Олардың бір Мәскеуінің өзінде біздің жалпы қазақтың санымен бірдей болады. Тіпті жетпейді десек те өтірік емес. Өзіміз теңесе алмайтын Ресейдің өзі шет мемлекеттерден әртүрлі байқаулардың форматын «ұрлайды». Ал бұл – игілікті іс, біз де былайша айтқанда байқаулардың форматтарын ұрлап, көптеп өткізе беруіміз керек. Барынша қазақы менталитетке жақындатып, жақсысын алып, жаманын қалдыру керек деп ойлаймын. Қазір «Ду-Думан» деген бағдарлама шықты ғой. Соны апаларымыз тапжылмай отырып көреді. Меніңше де, мұндай бағдарламалар бізде көп болуы керек. Жастар да осыдан шыңдалады, тәрбиеленеді. «Мәдениет» арнасы ашылды деп естідім. Менің үйімде сол арна көрсетпейді екен. Сол арнадан қазақтың әндерін қайталап бере беруіміз керек деп ойлаймын. Апта бойы әндете бермесе де, сенбі-жексенбі күндері концерттік бағдарламаларды сағаттап берсе екен деймін. Адам демалғысы келеді, жастар көшеден қызық іздемей осыны көрер еді. Рухани баю жолы осы деп білемін. Мәселен, Дубайда болғанымда олардың таңнан кешке дейін тек өз әндерін беретініне таңғалдым. Және тек қана өз тілінде сөйлейді.

- Түрік телехикаяларын көресіз бе? Көзқарасыңыз қандай?

- «Великолепный султан» Хирум сұлтан деген хикаясын көремін. Олар қазаққа бірдеңе береді деп айта алмаймын, бірақ кейде олардың гаремдерін көріп отырып, өзіміздің кейбір адамдарды еске аласың. Оларға сабақ беру үшін көрсетіліп жатқан дүние ме, кім білсін... 

- Шынайы досыңыз кім?

- Көбі өмірдегі серіктер ғой. Ал ең жақын досым деп – Ақтоты Райымбекованы айтар едім.

- Әңгімеңізге көп рақмет. Қазақтың ерке қызы болып аман-есен жүре беріңіз.

Әңгімелескен: Ардақ Құлтай

Сурет: Уалихан Қосанбай  

2590 0
Рейтинг: +0

Дайындаған: Ардақ Құлтай
Қосылған күні: 10 желтоқсан 2012, 09:04
Пікірлер
+0
10 желтоқсан 2012, 10:03

Менің жеңгем алтын ғой. Көп нәрсені дұрыс айтқан.

+0
10 желтоқсан 2012, 10:25

Мақпал апаның керемет әнші екенін ұмытып барады екенмін...

+0
10 желтоқсан 2012, 10:26

Апамның ең сүйікті әншісі, апам Мақпал шықанда басқа әлемде болады.

+0
10 желтоқсан 2012, 10:28

Видеода ограничение тұр ((

+0
10 желтоқсан 2012, 10:31

Ашылып тұр, Айкона f5-ті бас ;)

+0
10 желтоқсан 2012, 10:41

енді ашылды, рахмет

+0
10 желтоқсан 2012, 10:38

Осы Мақпал апайдың жүрегінде үлкен мұң бар... Тіпті, көңілді ән айтып, билеп тұрса да, өшпес мұңы сезіледі...

+0
10 желтоқсан 2012, 10:39

Салмақты сұхбат болыпты...

+0
10 желтоқсан 2012, 10:47

Әншіні бұрын тыңдамаушы едім бала кезімде. Жанды дауыста тыңдағалы бері құрметім шексіз. Сұхбат әдемі шыққан. Суреттер де көп болғанда ғой. Бірақ мәтін жазатын жер өте тар. Осы да жеткілікті шығар мүмкін.Көкейдегі сұрақтарды қоя білген. Жарайсың Ардақ!

+0
10 желтоқсан 2012, 11:01

Мақпалмен мақтану керек! ;)

+0
10 желтоқсан 2012, 11:16

Ах, Мақпал апай...Сұхбат жақсы шықты)

+0
10 желтоқсан 2012, 12:07

Yertay Nussipzhanov: Бренд туралы қойылған сұрақты көзім шалып қалды... Мақпал сияқты қазақтың "алтын дауыстары" өз арамызда қашаннан-ақ бренд болған. Бұл кісілердің қазіргі мүмкіндіктері мен өнерін әлемге таратып жіберудің жолдарын қарастыруды мемлекет немесе қазақтың жанашыр өнер ұйымдары ұзатпай қолға алса ғой, шіркін! Ардақ бауырым, осы мәселені - "қолда тұрған алтындарды" әлемнің өнер көгіне самғатудың бізде қандай мүмкіндіктері барын, әрі өнер орталықтарының ойын, құлқын біліп шықсаңыз ғой... Себебі, еліміз әлемге танылуды мақсат етіп отыр емес пе еді?...

+0
10 желтоқсан 2012, 12:57

тамаша. интернет сухбатын осылай жалғастыру, дамыту керек. өте жақсы бастама.

+0
10 желтоқсан 2012, 15:49

екі ән айтып эстрадаға келдім деп, жарты ән айтып <<жарық жұлдыз>> болып жүргендер Мақпал жеңгемнеен үйренсе ғой әттең!!!!!!!

+0
10 желтоқсан 2012, 16:08

Сұхбат күшті, видео тіпті де! Автор қай қыздың жігіті екен, а! :D

+0
10 желтоқсан 2012, 16:31

соны айтап ШОҚАН смитти анау мынау дым мағынасы жоқ МАХАББАТТАН басқа тақырыпта өлең жазалмайды және қазақ рэпін көтереміз деп бір -бірінің дисс жазып боқтап -боралап бітеді ! РЭП әсіресе қазақ рэпын тыңдаға МҮМкін емес ! қай-қайдағы бәлелерді жаза беред мағынасы болмай ұйқасы болса болды өлеңін
!

+0
10 желтоқсан 2012, 17:19

Сізге агентке запрос жібердім, қарап жібересіз бе, өтініш.

+0
10 желтоқсан 2012, 19:04

келіспеймін рэперлер бұдан жақсы жасайды

+0
11 желтоқсан 2012, 22:30

Мен келісемін, қашан көрсең рэперлер өз ішінде қуырдақ боп айтысып жатады, ішінде боқтық сөзге де жол беріп жатады ғой! Солардың білімі асып тұрған жоқ...

+0
11 желтоқсан 2012, 23:06

Домбыраны бренд қылу керек екені сөзсіз дұрыс

+0
13 желтоқсан 2012, 00:18

ееееең сүйікті әншім ғой менің!!!

Пікір білдіру:

Пікір қалдыру үшін тіркеліңіз немесе сайтқа кіріңіз.

Әлеуметтік желі арқылы кіру:

Ең қызықты блогтар

Күңк-күңк күбір...
Күңк-күңк күбір...

Шу-шу десек Ду-ду өсек

Аралас экономиканың қазақстандық  моделі
Аралас экономиканың қазақстандық моделі

Аралас экономика әр түрлі меншік нысандарына, олардың өзара қарым-қатынасы мен...

Қарымта қайтаратын сәт келді деді ме екен...
Қарымта қайтаратын сәт келді деді ме екен...

«Үрбибімізді» «Дерзкая» десе, Бек Нұрдың «Мені ұмыт» әнін «Предала» деп...


Соңғы аудармалар

EXO - Lucky One [kaz_sub]
EXO - Lucky One [kaz_sub]

Оңтүстік кореялық әйгілі бойз-бэнд EXO тобы бүгінде дәурені жүріп, дүркіреп тұрған топ болып отыр. Жігіттер тобы тек Оңтүстік Кореяда ғана емес, Азияда танымал. Қазақстанда да EXO тобының жанкүйерлері жетерлік. Басында он екі қатысушыдан құралғанымен, бүгінде топта он өнерпаз өнер көрсетеді. Әр қатысушы жан-жақты, талантты. Біз бұған дейін аталған топтың бірнеше бейнебаянын қазақшаға аударған едік. Назарларыңызға топтың "Lucky One" туындысын қазақша субтитрмен ұсынамыз. Аударған: Жарылқасын Мырза Тайминг,...

IU - The shower [kaz_sub]
IU - The shower [kaz_sub]

Ли Чжи Ын – оңтүстік кореялық 23 жасар әнші қыз. Оның сахналық есімі «I and You» (мен және сен) әуен арқылы бір бүтін бола аламыз дегенді білдіреді....

Күн ұрпақтары/ Сошедшие с солнца / Descendants of the Sun [kaz_sub]
Күн ұрпақтары/ Сошедшие с солнца / Descendants of the Sun [kaz_sub]

Ел: Оңтүстік Корея  Жанр: романтика, медицина, драма, комедия, боевик  Жыл: 2016  Режиссер: Ли Ын Бок Басты рөлдерде: Чжин Гу, Сон Хе Ге, Сон Джун...